DEM Parti Bingöl Milletvekili Ömer Faruk Hülakü, Bingöl’ün, deprem açısından en riskli illerin başında geldiğini belirterek, deprem öncesi hazırlıklarla ilgili meclise araştırma önergesi ve soru önergeleri sundu.
Bingöl’de deprem öncesi hazırlık süreçlerinin ne ölçüde işletildiğinin net olmadığını belirten Hülakü, “2003 depremini yaşamış bir kentte, aradan geçen bunca zamana rağmen benzer risklerin sürüyor olması kabul edilebilir değildir” dedi.
Deprem olmadan önce yapılması gerekenleri, yapılmayanları ve sorumluluk alanlarını görünür kılmak amacıyla Meclis Araştırma Önergesi veren Hülakü, deprem öncesi hazırlık, afet yönetimi ve kurumsal kapasiteye ilişkin başlıkların açıklığa kavuşturulması için İçişleri Bakanlığı’na, yapı güvenliği, kentsel dönüşüm ve denetim süreçlerine ilişkin sorumlulukların ortaya konulması için ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na soru önergeleri sundu.
Depremin görmezden gelinebilecek bir mesele olmadığını vurgulayan Milletvekili Hülakü, “Bu çalışmalarla hedefimiz deprem olduktan sonra yapılan açıklamaları konuşmak yerine deprem olmadan önce alınmayan önlemleri konuşmaktır.
Bingöl’de yaşayan yurttaşların can güvenliği, ertelenebilecek ya da görmezden gelinebilecek bir mesele değildir.
Deprem gerçeğiyle yaşayan kentler, kaderine terk edilemez.
6 Şubat’ın yıldönümünde bir kez daha ifade ediyoruz: Deprem değil, ihmaller öldürür.
Bingöl için, başka bir yıkım yaşanmadan önce sorumlulukların yerine getirilmesi gerektiğini hatırlatıyor ve bu sürecin takipçisi olacağımızı belirtmek istiyoruz” ifadelerini kullandı.
MECLİSE ARAŞTIRMA ÖNERGESİ SUNULDU
Meclise araştırma önergesi veren Hülakü, 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerin, afetlere karşı hazırlık süreçlerinin önemini bir kez daha ortaya koyduğunu belirtti.
Deprem riskinin, özellikle Doğu Anadolu Bölgesi açısından süreklilik arz eden ve bilimsel olarak öngörülebilen bir gerçeklik olduğunu ifade eden Hülakü, “Kuzey Anadolu ve Doğu Anadolu Fay Hattı üzerinde yer alan Bingöl ili, uzun yıllardır yüksek deprem riski taşıyan yerleşim alanları arasında gösterilmektedir. Buna karşın, Bingöl’de deprem öncesi risk azaltma çalışmalarının, yapı güvenliği uygulamalarının, afet yönetimi planlarının ve kurumsal hazırlık süreçlerinin yeterliliği konusunda kamuoyuna yansıyan ciddi belirsizlikler bulunmaktadır. Yapı stokunun durumu, kamu binalarının deprem güvenliği, afet toplanma alanlarının yeterliliği ve merkezi idare ile yerel yönetimler arasındaki koordinasyonun etkinliği gibi hususların bütüncül biçimde ele alınması, olası bir depremde yaşanabilecek can ve mal kayıplarının önlenmesi açısından büyük önem taşımaktadır.
Bu çerçevede, Bingöl ilinde deprem öncesi hazırlık sürecinin ilgili kurumlar tarafından etkin biçimde yürütülüp yürütülmediğinin, mevcut uygulamaların yeterliliğinin ve alınması gereken ilave tedbirlerin tespit edilmesi amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde bir araştırma yapılması gerekmektedir” dedi.
-GEREKÇE-
Hülakü, deprem araştırma önergesinin gerekçesinde şu ifadelere yer verdi; “6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremler, Türkiye’nin afetlere hazırlık, risk azaltma ve kriz yönetimi kapasitesinin bütün yönleriyle değerlendirilmesini zorunlu kılmıştır. Bu depremler sonucunda yaşanan ağır can ve mal kayıpları, afet yönetiminin yalnızca müdahale aşamasıyla sınırlı olmadığını, asıl belirleyici olanın deprem öncesinde yürütülen planlama, denetim ve hazırlık süreçleri olduğunu bir kez daha ortaya koymuştur.
Deprem riski, özellikle Kuzey Anadolu ve Doğu Anadolu Fay Hattı üzerinde bulunan Bingöl ili ve çevresi bakımından bilimsel olarak uzun süredir bilinen ve süreklilik arz eden yapısal bir gerçektir. Bingöl ili, bu riskin en belirgin olduğu yerleşim alanlarından biri olarak değerlendirilmektedir. Nitekim Bingöl ve çevresi, geçmiş yıllarda yıkıcı depremler yaşamış ve bu depremler, bölgenin kırılganlığını açık biçimde göstermiştir.Buna karşın, Bingöl’de deprem öncesi hazırlık sürecinin ne ölçüde planlı, bütünlüklü ve sürdürülebilir biçimde yürütüldüğü konusunda kamuoyuna yansıyan bilgiler sınırlı ve parçalıdır. Yapı stokunun depreme dayanıklılığına ilişkin güncel ve kapsamlı bir envanterin bulunup bulunmadığı, riskli yapıların tespiti ve dönüştürülmesine yönelik çalışmaların hangi aşamada olduğu, bu süreçlerin hangi ölçütlere göre yürütüldüğü hususları açıklığa kavuşmamıştır.Benzer şekilde afet toplanma alanlarının yeterliliği, bu alanların imar uygulamaları karşısındaki durumu, altyapı ve erişilebilirlik koşulları ile afet anında kullanılabilirliği konusunda ciddi belirsizlikler bulunmaktadır. Okullar, hastaneler, yurtlar ve diğer kamu binalarının deprem güvenliğine ilişkin yürütülen güçlendirme ve iyileştirme çalışmalarının kapsamı, sonuçları ve mevcut risk durumu ise kamuoyuyla sistematik ve şeffaf biçimde paylaşılmamaktadır.
Afet yönetimi, merkezi ve yerel yönetimlerin, ilgili kurumların ve toplumun tüm kesimlerinin eşgüdüm içinde hareket etmesini gerektiren çok boyutlu bir süreçtir. Ancak Bingöl özelinde, merkezi idare ile yerel yönetimler arasında deprem öncesi hazırlık ve risk azaltma politikalarına ilişkin kalıcı ve düzenli bir koordinasyon mekanizmasının yeterince işletilip işletilmediği de açıklığa muhtaçtır.Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde ise Bingöl ilinin olası bir depreme ne ölçüde hazır olduğu, hangi alanlarda ilerleme sağlandığı ve hangi alanlarda yapısal eksikliklerin devam ettiği konusunda kapsamlı ve bütüncül bir değerlendirme yapılmasına ihtiyaç olduğu görülmektedir. Deprem sonrası müdahale kapasitesi kadar, deprem öncesi alınan önlemlerin etkinliği de kamu yararı açısından hayati önem taşımaktadır.
Bu nedenlerden dolayı Bingöl ilinde 6 Şubat 2023 depremleri öncesinde ve sonrasında deprem riskine karşı yürütülen hazırlık çalışmalarının, risk azaltma politikalarının, yapı güvenliği uygulamalarının, afet yönetimi planlarının ve kurumsal sorumlulukların tüm yönleriyle ele alınarak incelenmesi ve mevcut durumun ortaya konulması ile geleceğe dönük somut ve uygulanabilir önerilerin geliştirilmesi amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde bir Meclis Araştırması açılması ivedi bir şekilde elzemdir.”
İKİ BAKANLIĞA SORU ÖNERGESİ VERİLDİ
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığına, Bingöl’ün deprem hazırlıkları ile ilgili soru önergesi veren Hülakü, Bingöl’ün yapı stoku ve risk azaltma çalışmalarına yönelik ne gibi çalışmaların yapıldığını sordu.
(Haber Merkezi)
