Haber Detayı
07 Temmuz 2021 - Çarşamba 18:02
 
TÜTÜN ÜRETİCİLERİ ÇÖZÜM BEKLİYOR
CHP Malatya Milletvekili Veli Ağbaba ve Adıyaman Milletvekili Abdurrahman Tutdere, Bingöl ile birlikte 13 ildeki tütün üreticilerinin sorunlarını meclis gündemine getirdi.
SİYASET Haberi
TÜTÜN ÜRETİCİLERİ ÇÖZÜM BEKLİYOR

Tütün üreticilerinin sorunları ile ilgili meclise araştırma önergesi veren Ağbaba ve Tutdere, “‘Tek Başına Kıyılıp İçilebilme Vasfına Sahip Tütün’ Adıyaman başta olmak üzere Malatya, Çanakkale, Artvin, Bitlis, Düzce, Mardin, Muş, Bingöl, Batman, Diyarbakır, Hakkâri, Hatay illerimizin Merkez ve birçok ilçesinde üretilmektedir. Yüz binlerce ailenin tek geçim kaynağıdır. Bu illerimizde yetiştirilen tek başına kıyılıp içilebilme vasfına sahip tütünler, üretim miktarı ve içim kaliteleri ile ülkemizin önemli bir değeridir.  

Tek başına kıyılıp içilebilme vasfına sahip tütün üreticilerinin gerçek sayısının tespiti ve yaşadıkları sorunların çözümü, üretim alanlarının tespiti noktasında yapılabilecek çalışmaların belirlenmesi, bu tütünün pazarlanması, piyasaya arzı ve sarmalık kıyılmış tütün mamulüne uygulanacak vergi yapısının tespiti, özellikle yüzde yüz yerli olan tek başına içim özelliğine sahip tütüne avantaj sağlayacak, üreticiyi koruyacak model ve esasların belirlenmesi ve gerekli yasal çalışmaların yapılması amacıyla Anayasanın 98. ve İç Tüzüğün 104 ve 105. Maddeleri gereğince ekte sunulan gerekçe çerçevesinde Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz” ifadelerine yer verdi.

Ağbaba ve Tutdere, meclis araştırma önergesinin gerekçesinde şu ifadelere yer verdi: “Tek başına kıyılıp içilebilir sarmalık tütün üretimi ülkemize has, geleneksel olarak üretilen ve tüketime sunulan, harmanlamaya ihtiyaç duyulmaksızın yaprak tütünlerin kıyılması sonucu meydana gelen, yaprak sigara kâğıdına sarılarak ya da makarona doldurulmak suretiyle tüketilen tütündür.

Tek başına kıyılıp içilebilme vasfına sahip tütün Adıyaman başta olmak üzere Malatya, Çanakkale, Artvin, Bitlis, Düzce, Mardin, Muş, Bingöl, Batman, Diyarbakır, Hakkâri, Hatay illerimizin Merkez ve birçok ilçesinde üretilmektedir. Yüz binlerce ailenin tek geçim kaynağıdır. Bu illerimizde yetiştirilen tek başına kıyılıp içilebilme vasfına sahip tütünler, üretim miktarı ve içim kaliteleri ile ülkemizin önemli bir değeridir. Bu ürünün yetiştirildiği yerlerde üretim yapan çiftçilerimizin ortak özelliği arazi azlığı ve coğrafi koşulların zorluğu nedeniyle alternatif ürün yetiştirme imkânlarının bulunmaması, bu yerlerde üretim yapan bazı ailelerin yarıcılık (ortakçılık) yaparak geçimlerini sağlamasıdır. Arazilerin küçük olması nedeniyle çiftçilerin ÇKS’ye kayıt olmadığı da yörede bilinen bir durumdur. Dolayısıyla net bir üretici sayısı da verilmemektedir. Türkiye genelinde üretim yapan çiftçilerin sayısına ilişkin istatistiki net bir bilgi bulunmamaktadır.

Sarmalık tütün üretiminin yapıldığı yerlerde daha önce ilgili kurumlar tarafından alternatif projeler denenmiş, ancak arazilerin parçalı olması, üretici başına düşen arazinin küçüklüğü, üreticilerin arazi sahibi olmaması ve mevcut arazilerden elde edilen gelirin başka tarım ürünlerinden veya faaliyetlerden elde edilememesi gibi nedenlerden dolayı projeler başarılı olamamıştır. Üretim yapılan yerler açısından sarmalık tütünün alternatifi yoktur.

Ayrıca sarmalık kıyılmış tütün mamulüne konu tütün üretiminin ve ticaretinin, üretim merkezlerinin sosyoekonomik yapısına etkisi de son derece önemlidir. Tütün üretimi aile ziraatı şeklinde ve emek yoğun olarak yapılmaktadır. Oluşan toplam istihdam, tütünlerin kıyılması ve sarmalık kıyılmış tütün mamulü olarak satışı aşamalarında çalışan insanlar ile birlikte daha da fazladır. Söz konusu üretim bölgelerinin hassasiyetleri, coğrafi ve ekonomik yapısı göz önüne alındığında, sarmalık kıyılmış tütün mamulüne konu faaliyetlerin yarattığı istihdam ve dolayısıyla bu bölgelerin önemli sorunlarından olan göçü azaltıcı etkisi azımsanmayacak düzeydedir.    

Bahsi geçen sarmalık tütün bugüne kadar geleneksel anlamda üretilip satılmaktadır. Mevzuattaki belirsizlikler nedeniyle üreticiler, tüketiciler ve sektörde çalışan tüm kesimler ciddi sorunlar yaşamaktadırlar. 1 Temmuz 2021 tarihi itibariyle yetki belgesi almadan tütün ticaretine 3 yıldan 6 yıla kadar hapis cezası getiren yasanın yürürlüğe girmesiyle birlikte geleneksel satış ve pazarlama imkânı kalmayacağından geleneksel anlamda işlem yapanların ağır cezalarla karşılaşma ihtimali bulunduğundan bu çok yönlü sorunun mutlaka yasal zeminde çözülmesi zorunluluktur. 31 Aralık 2020 tarihinde yürürlüğe giren yönetmelik sorunu çözmekten uzaktır.

Bu soruna çözüm bulunmazsa başta Adıyaman olmak üzere üretimin yapıldığı illerde, tek geçim kaynağı tütün olan ve tütün dışında başka bir tarımsal faaliyette bulunma şansı olmayan yüz binlerce insan hakkında adli işlem yapılacak. Tütün üretimi yapan ve bunu satarak ailelerini geçindiren milyonlarca kişi çok ağır cezalarla karşı karşıya kalacaktır. Bu tablo toplumda bir takım sosyal hadiselere ve büyük mağduriyetlere neden olacaktır.

Tek başına kıyılıp içilebilme vasfına sahip tütün üreticilerinin gerçek sayısının tespiti ve yaşadıkları sorunların çözümü, üretim alanlarının tespiti noktasında yapılabilecek çalışmaların belirlenmesi, bu tütünün pazarlanması, piyasaya arzı ve sarmalık kıyılmış tütün mamulüne uygulanacak vergi yapısının tespiti, özellikle yüzde yüz yerli olan tek başına içim özelliğine sahip tütüne avantaj sağlayacak, üreticiyi koruyacak model ve esasların belirlenmesi ve gerekli yasal çalışmaların yapılması amaçlanmıştır.”

 

 

 

 

 

Kaynak: Editör:
Etiketler: TÜTÜN, ÜRETİCİLERİ, ÇÖZÜM, BEKLİYOR,
Yorumlar
Haber Yazılımı