Bingöl Belediyesi Konferans Salonunda düzenlenen kitap tanıtım programında konuşan M. Fatih Atalay, 2 ciltten oluşan eserinin içeriğinden bahsetti.
Kitabın yaklaşık 5 yıllık bir çalışma sonucunda hazırlandığını ifade eden Atalay, “Yaklaşık 5 yıldır çalışmasını sürdürdüğüm bu kitabı; tüm siyasetçilerimizin, hemşerilerimizin, akademisyenlerin ve kitapseverlerin hizmetine sunmanın mutluluğunu yaşamaktayım. Bu kitabın hikâyesi hakkında sizlere bazı kısa bilgiler vermek istiyorum. 2000’li yılların başından itibaren Bingöllü siyasetçi ve akademisyenler arasında konuşulan konulardan biri de Bingöl’ün tarihini ve siyasetini konu alan detaylı çalışmaların olmamasıydı. O günlerde henüz Bingöl Üniversitesi açılmamış fakat birçok Bingöllü hemşerimiz çeşitli üniversitelerde akademisyen olarak görev yapmaktaydı. Ben de bu yıllarda hem siyaset bilimi üzerine eğitim almakta hem de Bingöl’ün geçmiş yıllarına ait siyaset verilerini değerlendirmekteydim. Fakat çalışmaların içine girdikçe mevcut kaynaklardaki Bingöl ile ilgili bilgilerin eksik, yanlış ve yetersiz olduğunu bizzat yaşadım ve gördüm. Bu konunun nasıl giderileceği üzerine kafa yorarken çevremin de etkisiyle bir anda kendimi bu kitap çalışmasının içinde buldum ve Bismillah diyerek 2021 yılında kitap yazım çalışmalarına başladım.” dedi.
Atalay, Bingöl ve Siyaset Tarihi kitabının içeriği ile ilgili şu bilgileri aktardı; “Bingöl ve çevresinin son 500 yıllık tarihi, 1908 yılında 2. kez açılan Meclis-i Mebûsan’ın 3. döneminden1920 yılına kadar görev yapmış Génc Livası mebusları, 1920 yılında açılan Kurucu Meclis’ten günümüze kadar görev yapmış ya da yapmakta olan tüm milletvekilleri ile senatörleri, Bingöl ve ilçelerinde görev yapmış ya da yapmakta olan tüm belediye başkanları, Bingöl’de muhtelif dönemlerde görev yapmış ya da yapmakta olan siyasi parti yöneticileri hakkında çeşitli bilgiler içermektedir. Bingöl milletvekili, senatörü ve belediye başkanları için yazılan biyografiler kapsamında Bingöl’ün önemli yöreleri ve aileleri; Bingöl yöresinin sosyo-kültürel özellikleri; Cumhuriyet’in ilanından sonra Şark bölgelerinde yaşanan toplumsal hadiselerin yanı sıra Bingöl yöresinin bazı karakteristik özellikleri de anlatılmaktadır.
Yaklaşık 5 yıldır yürüttüğüm fakat hikâyesi neredeyse 20 yıla dayanan bu kitap çalışmasındaki bilgilerin tamamı birinci ağızdan alınmış sözlü tarih bilgileri olup, bu bilgiler farklı kişiler ve kaynaklardan teyit edilmiş, ayrıca çeşitli arşiv belgeleriyle de bu bilgiler desteklenmiştir. Kitabın yazımı aşamasında şahsıma destek olan, elindeki belgeleri benimle paylaşan, aile büyüklerinden dinledikleri yerel tarih bilgilerini sözlü olarak bana aktaran tüm hemşehrilerime minnet ve şükran duygularımla teşekkür ediyorum. Mühendislik eğitimi almış ve yaklaşık 30 yıllık meslek hayatı arazi çalışmaları, raporlama ve hesaplamalar ile geçmiş bir mühendis olarak tarih ve siyaset yazmanın zor olduğunu tahmin ediyordum. Fakat konuların içine girdikçe siyasetin ne kadar detaylı ve zor bir alan olduğunu bir kez daha anlamış oldum. Bu zorlukları da detaylı bir arşiv araştırma yapıp önemli belge ve bilgilere ulaşarak, geçmiş dönem siyasetçileri ile yüz yüze görüşmeler yaparak, Bingöl’deki birçok önemli isimden bilgi alarak, bunlara ilave olarak siyaset ve yöre tarihiyle ilgili onlarca kitap okuyarak aşmaya çalıştım. Çok titiz bir çalışma yürütmeme rağmen kitap içeriğinde eksiklik, yetersizlik ve yanlışlık olması muhtemeldir. Bunun için de şimdiden sağduyulu okurlarımızın engin hoşgörüsüne sığınıyorum.
Tarih, milletlerin en önemli bilgi kaynağıdır. Toplumlar, millet olarak varlıklarını devam ettirebilmek için tarihlerine dayanmak zorundadır. Tarih, milletlerdeki köken duygusunu saklı tuttuğu gibi, mensubiyet bilincini de canlı tutar. Yerel tarih ise genel tarihin anahtarıdır. Yerel tarih halkın ortak karakter ve değerlerini yansıtır. Yerel tarih, olayların yaşandığı bölgeleri, kök saldığımız toprakları ve unutulmaya yüz tutmuş hikayeleri aydınlatan en güzel aynalardır. Kültür ise bir toplumun hafızasıdır. Hafızasını kaybeden bir toplum kendini yeniden inşa edemez. Bir medeniyet yeni bir kent inşa edebilir fakat kadim bir kültür olmadan o toplumun gelişmesi mümkün değildir. Yerel kültür, atalarımızın bizlere bıraktığı en sessiz ama en güçlü mirastır. Bundan dolayı da hafızalarımızdaki en müstesna yerde olmalıdır. Sosyo-kültürel değerlerin kayda alınması hem gelecek nesiller için hem de yerel tarih açısından oldukça önemlidir. Kentlerin hafızası tarih ve kültürdür. Tarihini ve kültürünü kaybeden kentler, geleceğe sağlıklı bir şekilde ulaşamazlar. Zira gelecek geçmişin içine gizlenmiş bir olgudur. Kültür’de bir milletin aynasıdır. Aynasını kaybeden toplumlar kendini asla tanıyamazlar. İşte bugün tanıtımını yaptığımız 2 ciltlik Bingöl ve Siyaset Tarihi kitabı bu amaçlar doğrultusunda yazılmış, yazım aşamasında da yerel tarih bilgilerinden oldukça faydalanılmıştır. Kitap’ta yer alan yerel bilgilerin tamamının güvenilir kaynaklardan ve güvenilir kaynak kişilerden alınmasına özen gösterilmiştir.
KİTABIN İÇERİĞİ HAKKINDAKİ GENEL BİLGİLER
Kitabımız 2 ciltten ve 10 ana bölümden oluşmakta olup; ilk 7 bölüm 1. Ciltte; 8, 9 ve 10. bölümler ise 2. Ciltte yer almaktadır.
1. BÖLÜMDE;
- Çapakçur (Bingöl) ve yöresinin tarihi, Çapakçur kazasının kurulması hakkındaki bilgiler ile Çapakçur’da görev yapmış olan kaymakamların isimlerine yer verilmiştir.
- Yöremizdeki ilk belediyeler olan Çapakçur ve Kiğı Belediyelerin kurulmasının öyküsü,
- 1920 Yılından İtibaren Çapakçur ve Kiğı’da, 1936 Yılından İtibaren Bingöl ve ilçelerinde Belediye Başkanlığı, İl Genel Meclisi ve Belediye Meclis Üyeliği Yapan İsimler hakkında çeşitli bilgiler verilmiştir.
- 1750 yılından itibaren Çapakçur ve Çevlik’te (Aşağı Çarşı )yaşayan aileler hakkında çeşitli bilgiler ile Bingöl’ün İlkleri konusunda da çeşitli bilgiler verilmiştir.
2. BÖLÜMDE;
- Dünya Genelinde Uygulanmış Siyasal Sistemler, Seçimler, Siyaset ve Politika hakkında bazı temel bilgiler anlatılmıştır.
3. BÖLÜMDE;
Yasama organları, seçimlerin tanımı, seçim sistemleri, Meclisi Mebusan dönemi, Birinci Meclis’in açılması, Cumhuriyetin ilan edilmesi, TBMM’nin günümüze kadar olan Dönemleri, Cumhuriyet dönemi boyunca kurulan siyasi partiler, Cumhuriyet Senatosu, günümüze kadar yapılan genel seçimler, siyaset tarihimizde yaşanan önemli gelişmeler anlatılmıştır.
4. BÖLÜMDE;
Meclis-i Mebusan döneminde görev yapmış olan Génc Livası mebusları, Birinci ve İkinci Mecliste görev yapmış olan Génc Livası mebusları, Bingöl’ün henüz vilayet olmadığı yıllarda yapılan seçimler hakkında çeşitli bilgiler verilmiştir.
5. BÖLÜMDE;
1939 yılından günümüze kadar Bingöl’ü TBBM ve Cumhuriyet Senatosunda temsil eden milletvekili ve senatörler hakkında bilgiler verilmiştir.
6. BÖLÜMDE;
1939 yılından günümüze kadar Türkiye genelinde ve Bingöl’de yapılan Genel Seçimler ve bu seçimlerin resmî sonuçları hakkında bilgiler verilmiştir.
7. BÖLÜMDE;
1939 yılından günümüze kadar Bingöl’den seçilen milletvekilleri ve senatörlerin biyografik bilgileri verilmiştir.
8. BÖLÜMDE;
1936 yılından günümüze kadar Bingöl ve ilçelerinde belediye başkanlığı yapan isimler ile 1936 yılından itibaren Bingöl ve ilçelerinde yapılan yerel seçimler ile bu seçimlerin resmî sonuçları verilmiştir.
9. BÖLÜMDE;
1920-1936 yılları arasında Çapakçur kazasında belediye başkanlığı yapan isimler hakkında çeşitli bilgiler verilmiştir.
10. BÖLÜMDE;
Bingöl’ün vilayet olduğu 1936 yılından günümüze kadar belediye başkanlığı yapan isimler hakkında çeşitli bilgilerin yanı sıra Bingöl’ün eski yıllarına ait nostaljik fotoğraflara yer verilmiştir.
Büyük bir titizlikle hazırladığımız Bingöl ve Siyaset Tarihi kitabının yerel tarihimize çeşitli katkılar yapacağına, son iki yüzyılda Bingöl ve çevresinde yaşanan birçok tarihi, siyasi ve toplumsal gelişmeye de ışık tutacağına olan inancım tamdır. Bu duygu ve düşüncelerimle bugün bu salonda bulunarak bizleri onurlandıran tüm konuklarımıza katılımlarından dolayı çok teşekkür ediyor, kitabımıza ulaşan herkese de iyi okumalar diliyorum. Sözlerime son verirken geçmiş dönemlerde Bingöl’ü çeşitli görevlerle temsil etmiş olan siyasetçilerimizden ve idarecilerden ebediyete irtihal etmiş olan isimlere Allah’tan rahmet, hayatta olan isimlere ve ailelerine de sağlık, mutluluk ve huzur içinde geçirecekleri bir ömür diliyorum.”
Haber Merkezi
