Dünya Sağlık Örgütü (WHO), 23 ülkede görülen ve yüksek sayıda mutasyon taşıyan yeni bir Covid-19 varyantını yakından izlemeye aldı. Resmi adı BA.3.2 olan ve “cicada” (ağustos böceği) olarak adlandırılan varyant, ABD, Hong Kong, Mozambik ve İngiltere’de de tespit edildi. Varyantın diğerlerine göre daha tehlikeli olduğuna dair kanıt bulunmuyor, ancak uzmanlar çocukların BA.3.2’ye yakalanma olasılığının yetişkinlere göre daha yüksek göründüğünü belirtiyor.
Cicada Varyantı Nedir?
Varyanta bu isim, ilk tespit edildiği bölgelerde uzun süre “uykuda” kalmasına atıfla verildi. Ağustos böcekleri gibi yeraltında uzun süre kalan varyant, ilk kez Kasım 2024’te Güney Afrika’da görüldü, vakalarda artış ise Eylül 2025’te başladı. Geçen ay ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), 25 eyalette vakaların görüldüğünü açıkladı. Kurum, BA.3.2’yi burun sürüntüleri, klinik örnekler ve atık su testlerinde tespit etti. WHO ise varyantı “izleme” kategorisine aldı; bu, cicada’nın halk sağlığı açısından potansiyel risk taşıyıp taşımadığının araştırıldığı anlamına geliyor.
Çocuklar Daha Kolay Yakalanıyor
New York’taki veriler, Covid varyantı araştırmacısı Ryan Hisner’a göre çocukların BA.3.2 için pozitif test verme olasılığının yetişkinlerden daha yüksek olduğunu gösteriyor. Cambridge Üniversitesi’nden Prof. Ravindra Gupta, “Bu çalışma henüz hakemli değil ya da yayımlanmadı ama doğru görünüyor” diyor.
Gupta, bunun nedenini çocukların bağışıklık sisteminin daha az olgunlaşmış olmasına bağlıyor: “Çocuklar bu olgunlaşma sürecinden çok daha az yıl geçirmiştir. Bu da virüse karşı daha hassas olmalarını kısmen açıklayabilir.” Bazı araştırmacılar ise cicada varyantındaki yüksek mutasyonlu bir proteinin çocuklarda enfeksiyona katkı sağlıyor olabileceğini belirtiyor.
Belirtiler Diğer Varyantlarla Benzer
Şu ana kadar cicada varyantının daha ağır hastalığa yol açtığına dair kanıt yok. East Anglia Üniversitesi’nden epidemiyolog Prof. Paul Hunter, “Daha sık görülen özel bir belirti de yok” diyor. Reading Üniversitesi’nden virolog Ian Jones ise “Virüs, varyanttan bağımsız olarak aynı hücreleri hedef alır… bu nedenle ortaya çıkan belirtiler aşağı yukarı aynıdır” diye ekliyor.
Mutasyonlar ve Aşılar
BA.3.2, CDC’ye göre “yüksek derecede farklılaşmış” bir varyant. Jones, bu mutasyonların bağışıklık sisteminin virüsü tanımasını zorlaştırabileceğini belirtiyor ve “Virüs açıkça başarılı; toplumdaki antikorlardan kaçıyor ve bu yüzden yavaş yavaş yayılıyor” diyor.
Mevcut Covid-19 aşılarının cicada varyantına karşı etkinliği bir miktar düşebilir, ancak uzmanlar hâlâ koruma sağladığını vurguluyor: “Enfekte olabilirsiniz ama hastalığı hafif geçirirsiniz.” WHO verilerine göre dünya nüfusunun yüzde 67’si Covid-19’a karşı aşılandı.
Endişe Gerekiyor Mu?
Prof. Hunter, yeni varyantların şaşırtıcı olmadığını ve SARS-CoV-2’nin tamamen ortadan kalkmasının pek olası olmadığını söylüyor: “Varyantlar düzenli olarak ortaya çıkacak ve enfeksiyon dalgalarına katkıda bulunacak… ancak ölümler ve ağır hastalıkların azalmaya devam etmesi muhtemel.”
Jones ise Covid-19’un artık kış aylarında görülen sıradan solunum yolu enfeksiyonlarından biri haline geldiğini belirtiyor: “Kendilerini aşıdan fayda görecek durumda hissediyorlarsa gidip aşılarını yaptırmalılar.” Gupta, risk grubundaki çocuklar için erken tıbbi yardımın önemli olduğunu vurguluyor: “Çocuğunuzda mevcut akciğer, kalp hastalığı ya da bağışıklık yetmezliği varsa erken tıbbi yardım almak önemli. Ancak sağlıklı çocukların çoğunda hastalık kendiliğinden sınırlı seyredecektir.”
